Robert Rolf 11.03.2026
Dnes, v deń 11 marca 2026 ja sem rešil 7000 slovo v slovnike Slovanto. Veliky to je uspech, imať tak mnogo slov. Kedy čislo slov v slovnike stavalo se blizke do nomera 7000, ja sem dumal kake slovo bude tom sčastlivom, s kruglom nomerom 7000.
Kedy ja sem tak dumal končijuc rešiť slovo nomer 6999, naglo sem uvidel že nema slova "free". Divne to bylo, slovo "free" je osnovne v každom jazyke. Kak ja sem go ne dodal rańej? I v ten to sposob, velmi važne dla každogo naroda slovo, našlo se v slovnike pod sčastlivom nomerom 7000.
V tom momente treba definitivno skazať o Vasile Levskom (1837-1873), narodnom geroju Bolgariji. Jego ime nosi futbolny klub iz Sofiji - Levski Sofija. Vasil boril se s Osmansko Imperijo za svobodu Bolgariji i umrl za to. Po imenu Vasila zove se takže narodny stadion v glavnom mieste Bolgariji (bolg. Национален стадион „Васил Левски“), ktory ima 46 340 sedadl - je to največšy sportovny objekt v deržave.
Proverjajme što označaje slovo "free" v slovnike Oxford Dictionary. Kak govori definicija, slovo "free" znači "sposobnost dělania jako nekto žela, bez kontroli inych ľudi".
Ale kak bude ovo "free" v medzslovianskom? Ne je to težke do vymyšľenia, že bude to slovo "slobodne". Isnuje ono v tej forme v večšine jazykov slovianskich. Tolko v polskom je "wolne", ukrainskom "вільне" a rusinskom "вольне".
Možeme takže pytať čata GPT, kake su najbolje popularne bigramy (dvojne slova) so slovom "free". V kontente intenetovom su to "free time" - svobodne vreme, "free market" - slobodny rynok, "free access" - slobodny dostup, "free download" - svobodne stahovanie, "free content" - svobodny kontent. V dennych razgovorach su to glavno "free world" - svobodny sviet, "free people" - svobodni ľudi, "free choice" - svobodny vybor, "free speech" - svobodna reč.
Ale najbolje važne rečenie skazal Papa Jan Pavel II v 1979 roku v Varšave v čase svojogo prvogo putovanja do komunističnej Poľsky. "Svoboda ne je dana navždy. Jesli ne budeš dbať o ńu, jednogo dnia možeš ji viče ne uvideť".
PS: Klasična literatura v teme totalitarnych systemov to "Rok 1984" Georga Orwella. Autor napisal ovu knigu v gode 1948, pod vplivom observaciji političnogo systema vo vremene domašnoj vojny v Ispaniji. Govori se tež že rok 1984 to anagram roka 1948, kedy kniga byla ukončena. Prva strana jest tut.