Kitajsky jazyk

Kitajsky jazyk 中文 (Zhōngwén, kod ISO zh) to sistem pisania s pomoco logogramov. Každy logogram ima nekake osnovne značenie, na priklad 人 (človiek), 我 (ja), 山 (gora), 水 (voda), 茶 (čaj), 火 (ogeń), 是 (byť), 喝 (piť). S ich pomoco možna tvoriť proste rečenia: 我是 (ja byť = ja sem), 我喝水 (ja piť voda = ja piju vodu). Bolje komplikovane slova tvori se spajajuc logogramy so sobo na priklad 火山 (ogeń gora = vulkan). Mnoge čislo tvori se modifikatorem 们 na priklad: 人们 (človiek mnogo = ľudi), 我们 (ja mnogo = my). Je to velmi logične i možna tak lahko naučiť se osnovy pisania.

Večšy problem jest s govoreniem. V Kitaje ne govori se na jednom jazyke ale jest tam mnogo jazykov. Glavnym jest mandarinsky (Putonghua / Guoyu) osnovany na dialekte pekinskom, su tež jazyky kantonsky (Yue), velmi razny od mandariskogo. Jestvuje tež jazyk Wu, govoreny v Šangaje, jazyk Min, uživany v Tajwane, a takže menje popularne jazyky Hakka i Gan. Govorene jazyky kitajske razlikuju se dosť mnogo od sebe i zato ne budeme o nich besedovať.

Vrnujme se zato do sistema pisania. Byla to velmi umna idea.

Kitajsky sistem sostoi se iz:

• piktogramov ktore su podobne do objektov prirodnych: 人 človiek, 山 gora, 川 reka, 雨 dožd, 田 pole, 木 drevo, 力 plug (sila),
• ideogramov ktore predstavlaju koncept: 一 jeden, 二 dva, 三 tri, 上 vrch, 下 dol, 中 sredina, 这 to,
• motivov ktore su spolne dla mnogych znakov na primer motiv ženy: 女 (žena) + 他 (on) = 她 (ona),
• složonych znakov ktore simbolizuju historicke poniatia, na primer: pole 田 i siła 力 oznaczaje mužčinu 田 + 力 = 男, a žena 女 + diete 子 = dobre 好 (žena s dietem to historicka idea harmoniji),

Možna li pisať medzslovianski jazyk v kitajskom sisteme? Ako možna pisať v latinicy, kirilicy i glagolicy to čemu ne:

To je dobre
То є добре
ⰕⰑ ⰌⰅ ⰄⰑⰁⰓⰅ
这 (to) 是 (byť) 好 (dobre)